OPATRUNEK

A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - R - S - T - U - W - Z

OPATRUNEK

postępowanie lecznicze, którego celem jest z jednej strony zabezpieczenie rany przed dodatkowym nadkażeniem, z drugiej zaś, poprzez stosowanie odpowiednich opatrunków z dodatkiem różnych substancji przyśpieszenie gojenia ran. Zwykły opatrunek chroniący ranę przed kontaktem z otoczeniem najczęściej składa się z kilku warstw jałowej gazy, suchej lub wilgotnej, przymocowanej plastrami lub bandażem. Opatrunek taki, w zależności od wydzielania z powierzchni rany okresowo należy zmieniać. Opatrunki, które stosowane są w gojeniu zakażonych dużych ran i ubytków skóry w oparzeniach, odleżynach, owrzodzeniach żylakowych goleni nasączone są często substancjami przyśpieszającymi ziarninowanie, antybiotykami. Często są one na podłożu z wazeliną, co ułatwia zmiany opatrunku, zmniejsza ból. W zależności od wskazań opatrunki są zakładane szczelnie, dokładnie pokrywające ubytek skóry, czy głębiej położonych tkanek lub niecałkowicie zamknięte, jak: np. w zaopatrywaniu ubytku w ścianie klatki piersiowej powodującego otwartą odmę jamy opłucnowej. Opatrunki uciskowe, które zakłada się stosując kilka warstw płytek gazowych różnej grubości i mocno przytrzymuje opaską elastyczną, są podstawowym sposobem postępowania w tamowaniu krwawień zewnętrznych, zarówno tętniczych, jak i żylnych. Opatrunki unieruchamiające - Ich celem jest unieruchomienie kończyn w wypadku urazu tj. skręcenia, zwichnięcia lub złamania. Doraźnie unieruchomienie może być wykonane za pomocą deseczki, drucianej szyny, w przypadku obrażeń kończyny górnej za pomocą kawałka płótna zastępującego standardową chustę trójkątną. Jest zasada, by unieruchomienie obejmowało dwa sąsiednie stawy, co zabezpiecza przed możliwością dodatkowych obrażeń, przemieszczania się odłamów kostnych, w czasie transportu i wywiera korzystne działanie przeciwbólowe. W obrażeniach na po-ziomie goleni odpowiednie (nie ważne z jakiego materiału) unieruchomienie to objęcie stawu kolanowego i skokowego, w obrębie przedramienia unieruchomienie nadgarstka i stawu łokciowego, w złamaniach kości ramiennej, zwichnięciu barku, unieruchomienie łokcia i stawu ramiennego temblakiem lub najlepiej chustą trójkątną. Unieruchomienie ostateczne wykonywane jest w ambulatoriach lub szpitalu za pomocą opatrunku gipsowego, choć coraz częściej stosowane są opaski żywiczne i specjalistyczne aparaty ortopedyczne - ortezy. Prawidłowe zakładanie opatrunków unieruchamiających nie jest łatwe, musi być zakładane fachowo, przez osoby przeszkolone, by nie doprowadzić do powikłań, które czasami mogą być bardzo niebezpieczne. Tzw. szkody gipsowe, to najczęściej odparzenia, odleżyny pod gipsem, spowodowane zbyt ciasnym założeniem opatrunku lub obrzękiem. Zbyt długi ucisk powodować może jednak również znaczne zmiany niedokrwienne w kończynie, co powodować może trwałe przykurcze stawów lub, w skrajnych przypadkach, spowodować konieczność amputacji kończyny z powodu rozległej martwicy. Ból pod okrężnym opatrunkiem gipsowym spowodowany jest najczęściej zbyt ciasno założonym gipsem. Jeśli uniesienie kończyny nie zmniejsza bólu nie należy stosować jedynie środków przeciwbólowych. Jak najszybciej opatrunek taki musi być na całej długości rozcięty, należy sprawdzić tętno na obwodzie, ruchomość palców. Opatrunkom, materiałom opatrunkowym oraz sposobom zakładania bandaży poświęcona jest specjalna nauka desmurgia.